ರಾಜ್ಯದ ರೈತರು ವರ್ಷವಿಡೀ ಬೆವರು ಸುರಿಸಿ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಫಸಲು ಕೈಗೆ ಬಂದಾಗ ಅದನ್ನು ಮನೆಗೋ ಅಥವಾ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೋ ಸಾಗಿಸುವುದೇ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಳೆಗಾಲ ಬಂತೆಂದರೆ ಎಷ್ಟೋ ರೈತರ ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಕಾಲಿಡಲೂ ಆಗದಂತಹ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕುವ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್ಗಳು, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತು ಸಾಗಿಸುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ… ಇದು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬಿಬ್ಬರ ಕಥೆಯಲ್ಲ, ರಾಜ್ಯದ ಬಹುತೇಕ ರೈತರ ಕಾಯಂ ಗೋಳು.
ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಇತಿಶ್ರೀ ಹಾಡಲು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗಳಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಬಲವಾದ ಯೋಜನೆಯೊಂದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಕೇವಲ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಿಮ್ಮ ಜಮೀನಿಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸುಸಜ್ಜಿತ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ, ಈ ಸೌಲಭ್ಯ ಪಡೆಯಲು ಕೆಲವೊಂದು ಕಠಿಣ ತಾಂತ್ರಿಕ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
ಹಾಗಾದರೆ ಏನಿದು ಯೋಜನೆ? ಎಷ್ಟು ಹಣ ಸಿಗುತ್ತದೆ? ಯಾರೆಲ್ಲಾ ಅರ್ಹರು? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ.
ಏನಿದು ಯೋಜನೆ? ರೈತರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಲಾಭಗಳೇನು?
ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಇಲಾಖೆಯು ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ (MGNREGA) ಯೋಜನೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ನಮ್ಮ ಹೊಲ ನಮ್ಮ ದಾರಿ’ ಎಂಬ ಮಹತ್ವದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ.
ರೈತರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಓಡಾಡಲು, ಕೃಷಿ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳನ್ನು (Tractors/Tillers) ಸಾಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಬೆಳೆದ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ತಲುಪಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ‘ಕಾಲು ದಾರಿ’ ಅಥವಾ ‘ಬಂಡಿ ದಾರಿ’ಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ಮತ್ತು ಸ್ವರೂಪ
ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ರೈತರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ವಿವರ ಹೀಗಿದೆ:
- ಅನುದಾನದ ಮೊತ್ತ: ರಸ್ತೆಯ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ಅಗಲದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪಂಚಾಯತ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಅಂದಾಜು ಪಟ್ಟಿ (Estimate) ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಕಾಮಗಾರಿಗೆ ಗರಿಷ್ಠ ₹12.50 ಲಕ್ಷದವರೆಗೆ ಅನುದಾನ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ (ಇದು ರಸ್ತೆಯ ಅಳತೆ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ).
- ರಸ್ತೆಯ ವಿಧ: ಇದು ನರೇಗಾ ಯೋಜನೆಯಾದ್ದರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಡಾಂಬರೀಕರಣ ಅಥವಾ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಜಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ, ಮಣ್ಣು ಏರಿಸಿ ವಾಹನ ಓಡಾಡಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ರಸ್ತೆ (Metalling Road) ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸ್ವಂತ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಕೂಲಿ: ವಿಶೇಷವೇನೆಂದರೆ, ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣದ ವೇಳೆ ರೈತರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬದವರು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಗದಿತ ದೈನಂದಿನ ಕೂಲಿ (ಪ್ರಸ್ತುತ ₹349/-) ನೇರವಾಗಿ ಅವರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅರ್ಜಿ ತಿರಸ್ಕೃತವಾಗದಿರಲು ಈ ‘ತಾಂತ್ರಿಕ’ ಸಂಗತಿ ತಿಳಿಯಿರಿ
ಅನೇಕ ರೈತರು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೂ, “ಜಾಗದ ತಕರಾರು” (Land Dispute) ಕಾರಣದಿಂದ ಕೆಲಸ ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಅರ್ಜಿ ತಿರಸ್ಕೃತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು, ನೀವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಷರತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪೂರೈಸಿರಬೇಕು:
- ಸರ್ಕಾರಿ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದಾರಿ ಇರಬೇಕು: ನೀವು ರಸ್ತೆ ಕೇಳುತ್ತಿರುವ ಜಾಗವು ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕೃತ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ (Revenue Map) ‘ದಾರಿ’, ‘ಕಾಲು ದಾರಿ’ ಅಥವಾ ‘ಖರಾಬು ಜಾಗ’ ಎಂದು ನಮೂದಾಗಿರಬೇಕು.
- ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪತ್ರ (Consent Letter): ಒಂದು ವೇಳೆ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದಾರಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ರಸ್ತೆ ಹಾದುಹೋಗುವ ಅಕ್ಕ-ಪಕ್ಕದ ಜಮೀನಿನ ಮಾಲೀಕರು “ನಮ್ಮ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಮಾಡಲು ನಮ್ಮ ಅಭ್ಯಂತರವಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪತ್ರ (Bond Paper) ನೀಡಬೇಕು. ಈ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪತ್ರ ಇಲ್ಲದೆ ಕಾಮಗಾರಿ ಆರಂಭಿಸಲು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಯಾರಿಗೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ? (Priority)
ಸರ್ಕಾರಿ ಅನುದಾನ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅರ್ಜಿ ಹಾಕಿದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಮಂಜೂರಾತಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಕೆಳಗಿನವರಿಗೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ:
- ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡದ (SC/ST) ರೈತರು.
- ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅತೀ ಸಣ್ಣ ರೈತರು.
- ಸಾಮೂಹಿಕ ರಸ್ತೆ (Community Road): ಒಬ್ಬ ರೈತನಿಗಿಂತ, 3-4 ರೈತರು ಒಗ್ಗೂಡಿ “ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಜಮೀನಿಗೂ ಇದೇ ದಾರಿ ಬೇಕು” ಎಂದು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, ಅಂತಹ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ತಕ್ಷಣ ಮಂಜೂರಾತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳು
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಈ ಕೆಳಗಿನ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಲಗತ್ತಿಸಬೇಕು.
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಎಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ?
ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಆನ್ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ. ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
- ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ: ರೈತರು ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಕಚೇರಿಗೆ ತೆರಳಿ, ಪಿಡಿಒ (PDO) ಅವರಿಗೆ “ನಮ್ಮ ಹೊಲ ನಮ್ಮ ದಾರಿ” ಯೋಜನೆಯಡಿ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಲಿಖಿತ ಅರ್ಜಿ ನೀಡಬೇಕು.
- ಗ್ರಾಮ ಸಭೆ (Gram Sabha): ನಿಮ್ಮ ಅರ್ಜಿಯು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ‘ಗ್ರಾಮ ಸಭೆ’ಯಲ್ಲಿ ಮಂಡನೆಯಾಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ಊರವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆಯಬೇಕು.
- ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆ: ಗ್ರಾಮ ಸಭೆಯ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನಂತರ, ನಿಮ್ಮ ರಸ್ತೆ ಕಾಮಗಾರಿಯನ್ನು ಪಂಚಾಯತ್ನ ವಾರ್ಷಿಕ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ (Action Plan) ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಆದೇಶ: ತಾಲೂಕು ಪಂಚಾಯತ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಅಳತೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಕಾಮಗಾರಿ ಆದೇಶ (Work Order) ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಖ್ಯ ಗಮನಕ್ಕೆ: ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ಪಂಚಾಯತ್ಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ಸಾಲಿನ ‘ನರೇಗಾ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆ’ ತಯಾರಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದೇ ಸರಿಯಾದ ಸಮಯವಾಗಿದ್ದು, ತಕ್ಷಣ ಪಂಚಾಯತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರೆ ನಿಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಮಂಜೂರಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.
